تلاش سازمان محیط زیست برای ساماندهی پسماندهای صنعتی کشور

sobaleتهران- ایرنا- توسعه زندگی شهری و رشد صنایع در کنار راحتی برای بشر، چالش‌های محیط زیستی زیادی نیز به همراه داشته که تولید روزانه حدود 30 میلیون تن پسماند صنعتی بخشی از آنهاست که ساماندهی آن، یکی از اولویت‌های سازمان محیط زیست است.

امروزه رشد بی رویه جمعیت و تغییرات حاصل شده در عادت ها و الگوی مصرف، بروز انواع مشکلات پیچیده در زندگی انسان و ناسازگاری های مختلف از جمله زیست محیطی را به دنبال داشته است.
در کشور ما روزانه حدود 50 هزار تن پسماند تولید می شود که بخش زیادی از آن در طبیعت رها می شود. در این میان، حجم زباله های صنعتی نیز بسیار قابل تامل است، برخی آمارها نشان می دهد سالانه بیش از 30 میلیون تن پسماند صنعتی در کشور تولید می شود.
به تمام پسماندهای ناشی از فعالیت های صنعتی و معدنی و پسماندهای پالایشگاهی صنایع گاز، نفت، پتروشیمی و نیروگاهی و امثال آن از قبیل براده ها، سرریزها و لجن ها؛ پسماندهای صنعتی گفته می شود.
در بودجه سال 97، دولت 2 میلیارد دلار را از محل صندوق توسعه ملی برای رسیدگی به وضعیت پسماندهای شهری و روستایی کشور با اولویت استان‌های گیلان، مازندران و غرب استان گلستان اختصاص داده بود که عیسی کلانتری معاون رئیس جمهوری و رئیس سازمان حفاظت محیط زیست درباره این تصمیم دولت گفته بود دولت قرار است طی 3 سال، پسماندهای کشور را با اولویت سه استان شمالی ساماندهی کند.
بر این اساس، یکی از اولویت های سازمان حفاظت محیط زیست ساماندهی پسماندها است که بنا به گفته مسعود تجریشی معاون محیط زیست انسانی، سازمان، کار را با ساماندهی پسماندهای صنعتی آغاز کرده است.

*** تشکیل سامانه پسماندهای صنعتی کشور
تجریشی در گفت و گو با خبرنگار علمی ایرنا گفت: در زمینه پسماند اتفاقی که در کشور می افتد این است که کارخانه ها و مراکز صنعتی پسماند تولید می کنند اما بدون مدیریت آنرا رها می کنند در حالی که بر اساس قانون، تولید کننده موظف است پسماندهای تولیدی خود را مدیریت کند.
وی با اشاره به اینکه نمی دانیم این پسماندها کجا و چگونه مدیریت می شوند، افزود: بر این اساس سامانه پسماند کشور را با اولویت پسماندهای صنعتی راه اندازی کردیم که بر اساس آن از سال آینده هر مجموعه صنعتی که در کشور فعال است و پسماند تولید می کند، موظف است در این سامانه ثبت نام کند.
تجریشی ادامه داد: اکنون نیز هر صنعتی مانند پتروشیمی ها و دامداری ها، یک کد برای ثبت نام در این سامانه دارند که نوع و حجم پسماند آنها مشخص می شود، مثلا وقتی که پتروشیمی شازند در این سامانه ثبت نام کند میزان تولید پسماند، نوع آن و ظرفیت آن واحد مشخص می شود.
وی افزود: برای این کار با معاونت علمی و فناوری ریاست جمهوری و معاونت پژوهشی وزارت علوم تحقیقات و فناوری مذاکره کردیم تا کسب و کارهایی در این راستا شکل گیرد چون ظرفیت بسیار بالایی دارد. به عنوان مثال اکنون سالانه حدود 700 میلیون دلار کاتالیست وارد کشور می شود که بعد از مصرف به پسماند تبدیل می شوند.
وی تاکید کرد: این کاتالیست ها در حالی به پسماند تبدیل می شوند که ارزش اقتصادی بسیار بالایی دارند. بر این اساس عده ای که ارزش آنرا می دانند آنها را جمع آوری و احیا می کنند اما افرادی که ارزش آنرا نمی دانند در طبیعت رها می کنند و به پسماند تبدیل می شود.
تجریشی گفت: اکنون در راستای این برنامه، زنجیره ای از تولید را پیش بینی کردیم که به شرکت های دانش بنیان می گوییم اگر می خواهند کسب و کاری راه بیندازند، ما به آنها محصول مطمئن می دهیم یعنی مواد اولیه مثلا کاتالیست را در اختیار آنها قرار می دهیم و تا نسبت به احیای آنها اقدام کنند.
وی ادامه داد: در این زمینه با دانشگاه ها هماهنگ کردیم و گفتیم مثلا سالانه این میزان کاتالیست در کشور مصرف می شود که می توانند با توجه به این حجم، کسب و کار موفقی راه بیندازند. سازمان محیط زیست نیز پروانه بهره برداری می دهد و به طور دائم نیز محصول اولیه را در اختیارشان قرار خواهیم داد.
معاون محیط زیست انسانی سازمان حفاظت محیط زیست تاکید کرد: احساس ما این است که این کار علاوه بر اینکه می تواند به محیط زیست کمک کند، ایجاد اشتغال نیز می کند. در واقع آن چیزی که در دنیای غرب به آن « اقتصاد چرخشی » می گویند، یعنی اینکه با بازیافت بتوانیم از ورود منابع آلاینده به طبیعت جلوگیری کنیم.
وی با بیان اینکه این کار را امسال آغاز کردیم، گفت: اکنون بخش خصوصی را وارد کار کرده ایم و قصد داریم این موضوع را اقتصادی کنیم.

*** فناوری اقتصاد کم کربن
تجریشی گفت: می دانیم که انرژی در کشور تقریبا رایگان است، از این رو در مورد فناوری های اقتصاد کم کربن کار کردیم. اقتصاد کم کربن هم در اسناد بالادستی ما آمده و هم وظیفه ما بوده است بر این اساس فعالیت خود را با اتاق بازرگانی، جامعه مهندسین مشاور، بخش خصوصی و مجموعه های دانش بنیان فعال در کشور آغاز کردیم تا در حد امکان مصرف انرژی در کشور مدیریت شود.
وی افزود: در واقع در این مسیر قصد داریم به سراغ ظرفیت های قانونی برای اقتصاد کم کربن و بورس انرژی برویم که آنرا آغاز کرده ایم، درست است که انرژی در کشور ارزان است اما با همین ارزان بودن چه اقداماتی می توانیم انجام دهیم که مصرف انرژی را کم کنیم زیرا بحث بسیار مهمی است.
وی ادامه داد: دراین زمینه جلسات متعددی را با پارک های علم و فناوری برگزار کردیم و به دولت هم پیشنهاد دادیم تا بسته انرژی را ظرف یک سال آینده تهیه کند.
تجریشی گفت: برای این منظور پروپوزال مشترکی را با آلمانی ها نوشتیم که به نظر می رسد جواب آن 4 تا 5 ماه آینده مشخص شود، البته در داخل کشور نیز در این زمینه با چند مرکز تحقیقاتی هماهنگ کردیم تا اگر این پروژه با آلمان ها فعال شد که با آنها کار را پیش می بریم اگر نشد از ظرفیت های داخلی استفاده کنیم.
معاون محیط زیست انسانی سازمان حفاظت محیط زیست افزود: موضوعی که آلمانی ها در این پروژه پیگیری می کنند این است که در مناطقی همچون ایران که انرژی ارزان است، چگونه می توان انگیزه اقتصادی ایجاد کرد تا مصرف کاهش یابد. البته بیشتر دنبال این هستیم که بتوانیم حتما از ظرفیت شرکت ها و بخش خصوصی استفاده کنیم و بدنبال ورود دولت به این برنامه نیستیم.
وی اظهار داشت: بورس انرژی نیز اعلام کرده که می تواند درآمد صرفه جویی ناشی از کاهش مصرف انرژی و به تبع آن کاهش تولیدات آلاینده ها را در بورس عرضه کند و قصد داریم این بخش را فعال کنیم زیرا قانون آن نیز وجود دارد. با این کار دو هدف حاصل می شود، یکی اینکه آلاینده ها کم می شود و دیگر اینکه سرمایه گذاری صورت می گیرد که تاکنون در این زمینه دو نشست با آلمانی ها داشته ایم.
تجریشی ادامه داد: در این راستا سال گذشته کار را با آلمانی ها در عسلویه آغاز کردیم، 5 پایلوت را کنار هم گذاشتیم که بر اساس آنها بتوانیم یک متدولوژی قانونی ارائه کنیم که به ما بگوید در مصرف انرژی چه میزان صرفه جویی کرده ایم، در مرحله بعدی بتوانیم صحت سنجی انجام دهیم و بعد به سراغ ارائه آن در داخل کشور رفته و در بازار بورس و خارج از کشور سرمایه گذاری کنیم.
وی افزود: برای اینکه این اتفاق بیفتد، باید عده ای سرمایه گذاری کنند که برای این منظور با مجموعه ای قرار داد بستیم که بتوانیم چند بانک را در جامعه بین المللی با هم هماهنگ کنیم تا بتوانند در زمینه کاهش مصرف انرژی سرمایه گذاری و در بازارهای داخلی و خارجی، فعالیت کنند.
تجریشی گفت: در این راستا، بانک های علاقه مند به همکاری را شناسایی کردیم و اکنون در حال همکاری با یک مجموعه بین المللی هستیم و پول این کار را از صندوق سبز اقلیم ( GCF ) دریافت کردیم. در این مسیر کارشناسان این مجموعه آمدند تا هم افراد ما و هم بانک های ما را آموزش دهند مبنی بر اینکه چگونه می توانند گواهی کاهش مصرف انرژی دریافت کنند.
وی افزود: این گواهی باید توسط یک مجموعه بین المللی تایید شود که آن مجموعه را مشخص کردیم و به نظر می رسد وزارت امور خارجه به زودی قرار داد آن را امضا کند تا بتوانیم این مجموعه را در کشور داشته باشیم تا گواهی دهند که آیا واقعا صرفه جویی صورت گرفته است یا خیر.
تجریشی تاکید کرد: اگر در مصرف انرژی به همین روال پیش برویم، حداقل تا دو سال دیگر وارد کننده بنزین خواهیم بود و 5 تا 6سال آینده به جای اینکه صادر کننده نفت باشیم، وارد کننده می شویم. زیرساخت این کارها را فراهم کرده ایم بنابراین به نظر می رسد سال آینده می توانیم با جدیت وارد عمل شویم.
وی اظهار داشت: کلید واژه ما در سازمان محیط زیست نخست، دانشی کردن مباحث زیست محیطی و دوم به کارگیری ظرفیت های بخش خصوصی، شرکت های دانش بنیان، جامعه مهندسین مشاور و مراکز تحقیقاتی تخصصی کشور است. بر این اساس زیرساخت ها را همراه با امضای تفاهم نامه با وزارت علوم، تحقیقات و فناوری آماده کرده ایم و تلاش می کنیم سال آینده برای هر کدام از آنها پایلوت کوچکی داشته باشیم.

*** افزایش مراکز دفن زباله
معاون محیط زیست انسانی سازمان حفاظت محیط زیست گفت: یکی از برنامه های ما افزایش تعداد مراکز دفن استاندارد زباله های الکتریکی است، به عنوان مثال اکنون یک مرکز زباله های الکتریکی در قزوین داریم که افزایش آن به 5 مرکز در سال آینده جزو برنامه های سازمان محیط زیست است.
وی اظهار داشت: تعداد مراکز دفن زباله در کشور که صنعتی و زیست محیطی هستند، بیش از دو مورد نیست که در نظر داریم سال آینده آن را به 8 مرکز برسانیم.
وی تاکید کرد: در حال حرکت به این سمت هستیم که بتوانیم سرمایه گذاری در محیط زیست را اقتصادی کنیم و همیشه دولت هزینه نکند بلکه با همکاری بخش خصوصی و تحقیقاتی کشور و با کمک فناوری های روز، بتوانیم همزمان محیط زیست را حفظ و اشتغال ایجاد کنیم که همان توسعه پایدار است.

*** ساماندهی پسماندهای دامداری ها
تجریشی درباره ساماندهی پسماندهای دامداری ها گفت: یکی دیگر از برنامه های سازمان محیط زیست، ساماندهی پسماندهای دامداری هاست. بر این اساس با برخی دامداری ها به صورت پایلوت وارد مذاکره شدیم و از آنها خواستیم تا به کمک یکدیگر مشکلات محیط زیستی آنها را حل کنیم تا دیگر مجبور به پرداخت جریمه نشوند.
وی افزود: بر اساس قانون، صنایع آلاینده موظف به پرداخت جریمه زیست محیطی هستند. در واقع دولت یک درصد از فروش صنایع آلاینده را به عنوان جریمه زیست محیطی از صنایع آلاینده دریافت می کند اما برای محیط زیست هزینه نمی شود در حالیکه در قانون آمده این جرایم باید برای رفع چالش های محیط زیستی هزینه شود.
وی گفت: بر این اساس، سال گذشته سراغ دامداری ها رفتیم و گفتیم اگر بیایید و بگویید ما می خواهیم آلایندگی خود را از بین ببریم و شما به ما کمک کنید؛ دیگر از شما جریمه دریافت نمی شود که استقبال کردند. این طرح را در کرج به عنوان پایلوت اجرا کردیم و الان یک سال از اجرای آن می گذرد که در این مدت 50 درصد دامداری های استان البرز توانستند مساله محیط زیستی خود را حل کنند.
تجریشی ادامه داد: برای حل این مشکل، مرکز تحقیقات وزارت نیرو و معاونت علمی و فناوری ریاست جمهوری کمک کردند تا فناوری مورد نیاز در زمینه پساب جامد و فاضلاب در اختیار آنها قرار گیرد، بخش خصوصی را هم وارد کار کردیم تا خدمات ارائه دهند. در واقع هدف ما این است که مشکل صنعت را حل کنیم زیرا یک دامدار واقعا نمی داند برای تصفیه فاضلاب واحد صنعتی خود چه کار باید بکند.
معاون محیط زیست انسانی سازمان حفاظت محیط زیست گفت: در ادامه اجرای این طرح امسال می خواهیم آن را در دو استان کرمانشاه و اصفهان اجرا کنیم، مقدمات اولیه آن را آغاز کرده ایم و سال آینده آن را گسترش خواهیم داد.

*** رفع آلودگی صنایع
وی گفت: در ادامه اقدامات سازمان حفاظت محیط زیست طرحی را آغاز کردیم که بر اساس آن به کمک صنایع برویم با این هدف که صنایع بتوانند آلودگی های خود را رفع کنند تا دیگر شامل پرداخت جریمه محیط زیست نشوند یا به عبارتی فقط بحث جریمه مطرح نباشد که امسال سه استان اصفهان، البرز و مرکزی را فعال کردیم.
تجریشی اظهار داشت: در این راستا، کار مشترکی را با وزارت علوم، تحقیقات و فناوری آغاز کردیم تا دانشگاه های مراکز هر استان بتوانند تک تک این صنایع را شناسایی کنند و بر اساس مشکل آنها راهکار ارائه دهند و به صنایع بگویند اگر این اقدامات را انجام دهند، می توانند از محیط زیست یک گواهی دریافت کنند که مشخص می کند سال آینده دیگر آلاینده نیستند.
وی گفت: اکنون شرایط به گونه ای است که مثلا می گوییم فلان صنعت آلاینده است و شامل جریمه می شود اما هیچ کمکی برای رفع آلایندگی آن نمی کنیم. بر این اساس اولین قرارداد را با دانشگاه صنعتی اصفهان منعقد کردیم، آیین نامه ها را مشخص کردیم و دو استان البرز و مرکزی نیز در فرایند انعقاد قرارداد هستند.
معاون محیط زیست انسانی سازمان حفاظت محیط زیست تاکید کرد: با این روند می توانیم دانشگاه ها و شرکت هایی را که از دل آنها خارج می شوند و همچنین بخش خصوصی را درگیر کنیم تا در آینده نه چندان دور، شاهد صنایعی پاک در کشور باشیم.

** پایان کار شناسایی کانون های گرد و غبار داخلی
پدیده گرد و غبار که چند سالی است گریبانگیر کشور شده، ابتدا شاید فقط مردم خوزستان را گرفتار کرده بود اما به مرور و با افزایش خشکسالی، مصرف بی رویه منابع آبی و مدیریت نادرست این منابع، خشک شدن تالاب ها و از بین رفتن ذخیره های آبی زیر زمینی توسعه یافته و اکنون 23 استان مانند سیستان و بلوچستان، کرمان، کردستان، لرستان و بسیاری از استان های دیگر کشور همچون تهران و حتی استان های شمالی درگیر این چالش هستند.
برای مقابله با این پدیده باید ابتدا کانون های گرد و غبار شناسایی و سپس راه های مقابله آنها مشخص شود که بر این اساس، سازمان حفاظت محیط زیست به عنوان متولی این امر با همکاری دانشگاه ها و مراکز تحقیقاتی و پژوهشی کشور اقدام به شناسایی این کانون ها کرده است.
البته منشاء گرد و غبار ایران هم داخلی و هم خارجی است که بخش خارجی بیشترین سهم را دارد.
معاون محیط زیست انسانی سازمان حفاظت محیط زیست دراین باره گفت: کار شناسایی کانون های گرد و غبار داخلی به پایان رسیده و سال آینده به سراغ تهیه برنامه عمل آنها خواهیم رفت، یعنی مشخص می کنیم برای هر استان چه اقداماتی باید صورت گیرد.
وی با تاکید بر اینکه برنامه عمل مناطقی که کانون های بحرانی هستند سال آینده ارائه می شود، افزود: حدود 20 میلیون هکتار کانون گرد و غبار در کشور وجود دارد که بخشی از آنها بحرانی است که برای شناسایی و تهیه برنامه عمل آنها با دانشگاه های شهید بهشتی، تهران و آزاد قرار داد بستیم تا متناسب با خسارت هایی که این کانون ها وارد می کنند، اولویت بندی شوند.
تجریشی گفت: برنامه اقدام و عمل یک سری از کانون ها در حال نهایی شدن است، جاهایی مانند خوزستان نهایی شده و اکنون تهیه برنامه عمل کانون های گرد و غبار سیستان و بلوچستان را آغاز کرده ایم.
وی افزود: تهیه برنامه عمل تالاب هایی که به کانون گرد و غبار تبدیل شدند سال گذشته آغاز شد، همچنین برای تعدادی از تالاب ها مانند تالاب صالحیه برنامه عمل تهیه و کارهای اجرایی آن آغاز شده است و در واقع 70 تا 80 درصد تالاب ها برنامه عمل آنها را آغاز کردیم.
تجریشی ادامه داد: مکان هایی در کشور داریم که کانون غبار هستند مانند جنوب شرقی اهواز و ریگان در کرمان که آنها را شناسایی کردیم که باید برنامه عمل آنها را نیز تهیه کنیم و در نظر داریم برای سال 98 به هر کدام از این کانون ها برنامه ریز عملیاتی ارائه دهیم.
وی با بیان اینکه تهیه برنامه عمل سیستان و بلوچستان را امسال آغاز کردیم، گفت: سیستان و بلوچستان به علت وضعیت بدی که دارد، مقام معظم رهبری قبول کردند که اعتباری از صندوق توسعه ملی برای مقابله با گرد و غبار این استان اختصاص یابد، بنابراین پیگیری کردیم که بتوانیم کنار هم سال آینده هم منابع مالی و هم برنامه عمل این استان را عملیاتی کنیم.

*** شناسایی کانون های گرد و غبار خارجی
تجریشی درباره کانون های گرد و غبار خارج از کشور گفت: سال گذشته سازمان حفاظت محیط زیست با سازمان هواشناسی و سه مرکز تحقیقاتی درداخل کشور قرار داد بست تا کانون های خارج کشور را شناسایی کنند، به عنوان مثال امروزه گرد و خاک از منطقه قره قوم در ترکمنستان وارد مشهد می شود، از سوریه در غرب، سیستان در شرق و بخش هایی از عربستان در جنوب، اردن و عراق به سمت ایران می آیند.
وی اظهار داشت: در این فرایند اعتبار را سازمان محیط زیست تامین می کند و سازمان هواشناسی با همکاری سه مرکز در کشور این کانون ها را شناسایی و اولویت بندی می کند و بر اساس آن برنامه عمل ارائه می دهند.
تجریشی ادامه داد: برای حل این معضل با برنامه محیط زیست ملل متحد (UNDP ) مذاکره کردیم و اعتباری را برای سال 98 در نظر گرفتیم تا بتوانیم کشورهای منطقه را حول محور UNDP گرد هم آوریم و برنامه عمل و اقدام برای کانون های خارجی را تهیه کنیم و وارد فاز عملیاتی شویم.
معاون محیط زیست انسانی سازمان حفاظت محیط زیست گفت: تلاش می کنیم مطالعات بخش هایی که امسال آغاز کردیم تا 6 ماه اول سال 98 تمام شود و بقیه بخش ها را بعد از آن آغاز کنیم.
وی تاکید کرد: به دنبال استفاده از منابع بین المللی هستیم، به عنوان مثال یک سری مدارک در این زمینه را به اپدیم که یک مرکز آسیا و اقیانوسیه است و در زمینه گرد و خاک فعالیت می کند ارائه دادیم و حالا باید با کمک وزارت امور خارجه به سراغ استفاده از منابع بین المللی و استفاده از ظرفیت سازمان های بین المللی برویم تا بتوانیم کانون های خارجی گرد و غبار را بهتر مدیریت کنیم.
مرکز اپدیم سه ماه است که در ایران مستقر شده است.

*** تاکید رئیس جمهوری بر کاهش آلودگی هوا
معاون محیط زیست انسانی سازمان حفاظت محیط زیست درباره اقدامات این سازمان در زمینه کاهش آلودگی هوا گفت: در این راستا گزارشی را از وضعیت هوا و اقدامات انجام شده و اینکه اجرای چه اقداماتی لازم است را به رئیس جمهوری دادیم که روی آن نوشت « برای سال 98 می خواهیم چند برنامه در زمینه هوا را شروع کنیم در جلسه شورای عالی محیط زیست، برنامه های خود را ارائه کنید» که اکنون در حال تهیه این برنامه ها هستیم.
وی افزود: البته قبلا نیز روی این موضوع کار کردیم و تاکید ما بر روی نوسازی اتوبوس ها، تاکسی ها، موتورسیکلت ها و اقداماتی برای هماهنگی بین دستگاه های اجرایی که می تواند کمک کند بود، بنابراین در حال تهیه این اقدامات و هم یک سری کارهای جدید هستیم تا در جلسه شورای عالی محیط زیست ارائه دهیم که اگر رئیس جمهوری موافقت کند بتوانیم سال 98 عملیاتی کنیم.
تجریشی با تاکید بر اینکه به نظر می رسد حساسیت رئیس جمهوری نسبت به هوا بیشتر شده است، گفت: هوای تهران هم نشان می دهد اقداماتی که انجام شد توانست بهبود هوا را به همراه داشته باشد، بنابراین قطعا باید کارها را پیگیری کنیم و گسترس دهیم، البته در این میان از عملکرد برخی دستگاه ها مانند وزارت نفت و صنعت، معدن و تجارت راضی نیستم.

*** اقدامات دفتر تغییر اقلیم برای کاهش آلودگی هوا
این دفتر اقداماتی را در زمینه کاهش آلودگی هوا با اهداف تحقق اصل پنجاهم قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران، تعیین استراتژی ها و خط مشی های کشور در سه بخش هوا، صدا و انرژی، بررسی و تحقیق در زمینه استفاده از تکنولوژی های هوا برای جلوگیری از انتشار آلاینده ها، تدوین قوانین، آیین نامه ها و استانداردها ودستورالعمل های اجرائی و نظارتی، همکاری های بین المللی و مشارکت فعال در کنوانسیون ها، پروتکل ها و تفاهم نامه ها و فعالیت های فرهنگی و آموزشی انجام می دهد.
در سالجاری این دفتر، اقدامات ارزنده ای در این زمینه ها انجام داده که تصویب و ابلاغ همکاری در تدوین پیش نویس آیین نامه های قانون هوای پاک مشتمل بر 9 آئین نامه، نظارت بر اجرای مصوبات هیات وزیران در زمینه استانداردهای خروجی خودروها و موتورسیکلت ها و صدور مجوز واردات و شماره گذاری، برنامه ریزی برای ارتقاء موتورسیکلت های تولیدی کشور Euro 4 مطابق مصوبه هیات وزیران با همکاری وزارت صنعت، معدن و تجارت برخی از آنها است.
نظارت بر استاندارد سازی خودروها از طریق انجام آزمون آلایندگی خودروها در مرکز آزمون تست آلایندگی شرکت بازرسی، کیفیت و استاندارد ایران، بررسی مدلسازی انتشار آلاینده های هوا در گزارش های ارزیابی اثرات زیست محیطی به منظور اطمینان از عدم آلودگی ناشی از فعالیت واحد، پیگیری موارد مرتبط با موضوع آلودگی بو در مسیر فرودگاه امام خمینی ( ره )، پیگیری وضعیت کیفی سوخت توزیعی به منظور اطمینان از رعایت استاندارد ملی سوخت، پیگیری آلودگی هوای ناشی از سوزاندن گازهای همراه نفت در واحدهای عملیاتی اهواز، پیگیری موضوع تدوین استاندارد ملی گازوئیل مصرفی در کشور، نظارت بر فعالیت مراکز معاینه فنی در استانهای کشور، همکاری در تدوین دستورالعمل ایجاد مراکز اسقاط و بازیافت خودروهای فرسوده در ستاد مدیریت حمل و نقل و سوخت کشور، ارائه برنامه های اقدام ملی دستگاه ها برای کاهش انتشار آلاینده های هوا - گازهای گلخانه ای، ثبت دو پروژه NAMA در سایت بین المللی برای جذب سرمایه های بین المللی، بررسی استانداردهای جهانی در خصوص جذب و ذخیره سازی کربن و پیگیری اجرایی شدن سند اقتصاد کم کربن از دیگر اقدامات این دفتر است.

**** پایش مداوم آلاینده ها در 31 استان کشور
دفتر پایش فراگیر سازمان حفاظت محیط زیست نیز اقداماتی را در راستای کاهش هوا انجام می دهد. این مرکز 198 ایستگاه کنترل کیفیت هوا دارد که به وسیله آنها هوای 31 استان را به طور مداوم پایش می کند.
تکمیل شبکه پایش کیفی هوا، راه اندازی سامانه پایش کیفی هوا، پایش کیفی سوخت، پایش امواج الکترو مغناطیس، پایش پسماندهای عفونی مراکز بهداشتی و درمانی، سنجش بو، سنجش ذرات محیطی و نمونه برداری از ترکیبات آلی فرار هوای محیط (اطراف جایگاه های پمپ بنزین و میادین پرتردد کلانشهرها) و پایش سموم ارگانوفسفره در آب و خاک، آنالیز پارامترهای فیزیک و شیمیایی، فلزات سنگین و پایش هیدروکربن های نفتی برخی از اقدامات انجام شده سالجاری این دفتر است.
خرید 16 ایستگاه سنجش ذرات معلق در هوای محیط برای استان های در معرض گرد و غبار در قالب مناقصه، ارتقای آزمایشگاه های پایش کیفی سوخت در 4 کلانشهر و راه اندازی آزمایشگاه خاک در 2 استان، از دیگر اقدامات این دفتر است البته برخی از این فعالیت ها به صورت مستمر و مداوم هر سال انجام می شود.