نقض حقوق دانشجویان در کمیته‌ های انضباطی با شیوه‌ نامۀ انضباطی دانشجویی و تعرض به حریم خصوصی دانشجو و تجسس در آن/ عدم تحویل مدرک تحصیلی به فرد فارغ‌ التحصیل به بهانه حکم انضباطی‌

daneshgah شیوه‌ نامه انضباطی دانشجویی در حالی به دانشگاه‌ ها ابلاغ شده که فعالان این حوزه نسبت به این شیوه، نقدهای زیادی داشته‌ اند، تا جایی که حتی عضو کمیسیون آموزش مجلس هم خبر از طرح سؤال از وزرای علوم و بهداشت درباره این شیوه‌ نامه داده است.
 
اعتمادآنلاین|: «شیوه‌ نامه اجرایی جدید شورای انضباطی دانشجویان» که بر اساس آئین‌نامه شورای انضباطی دانشجویان، مصوب شورای عالی انقلاب فرهنگی تنظیم شده با امضای وزرای بهداشت و علوم و از طریق معاونان فرهنگی و دانشجویی این دو وزارتخانه به دانشگاه‌ های سراسر کشور ابلاغ شد. این خبر مربوط به ۱۲ شهریور است اما حواشی آن هنوز ادامه دارد و به نظر می‌ رسد در هفته‌ های آتی هم ادامه داشته باشد.
 
شیوه نامه انضباطی جدید دانشگاه، ١٢ شهریور ابلاغ شد:
 
طبق اعلام وزارتخانه‌های علوم و بهداشت، «شیوه‌نامه اجرایی جدید شورای انضباطی دانشجویان» به امضای سعید نمکی و منصور غلامی، وزرای بهداشت و علوم، رسید و توسط سیما سادات لاری، معاون فرهنگی و دانشجویی وزارت بهداشت، و مجتبی صدیقی، رئیس سازمان امور دانشجویان وزارت علوم، به دانشگاه‌های سراسر کشور ابلاغ شد.
 
متصدیان امر مدعی هستند که در اصلاح شیوه‌ نامه انضباطی قبلی (مصوب سال ۱۳۸۸) و تنظیم شیوه‌ نامه انضباطی جدید، اصرار بر «حفظ حقوق دانشجو» بوده است و این شیوه‌ نامه نسبت به ۱۰ سال قبل به روزتر شده و در تنظیم و اصلاح آن تلاش شده تا حد ممکن حقوق دانشجویان بعنوان عنصر اصلی حیات دانشگاه، محترم شمرده شود. اما شیوه‌ نامۀ ابلاغ شده، نه تنها نشانی از این عناوین ندارد، بلکه با بندها و مفادهایش به طور ویژه حریم خصوصی دانشجو را مورد تعرض قرار داده و جایی برای احقاق دادرسی دانشجو باقی نگذاشته است.
 
این شیوه‌ نامه زمینۀ نقض حقوق دانشجو را فراهم کرد:
 
محمد علی کام فیروزی، وکیل دادگستری و فعال دانشجویی، در گفتگو با اعتمادآنلاین این شیوه‌ نامه را فاتحه‌ ای برای دانشگاه امن و آزاد خواند و گفت: «شیوه‌ نامه انضباطی دانشجویان توسط وزرای علوم و بهداشت امضا و ابلاغ شده که تغییرات گسترده و قابل ملاحظه‌ ای در مقررات انضباطی سابق انجام داده و سرجمع وضعیت رسیدگی به اتهامات دانشجویان در کمیته‌ های انضباطی را به مراتب سختگیرانه‌ تر و شدیدتر و البته سلیقه‌ ای‌ تر کرده و زمینه نقض حقوق دانشجویان در کمیته‌ های انضباطی را بیش از پیش فراهم کرده است.»
 
کام فیروزی در این باره ادامه داد: «در شیوه‌ نامه جدید انضباطی در حالات مختلفی امکان رسیدگی به اتهامات فردی که دانش‌ آموخته شده یا واحدهای درسی‌ اش را گذرانده یا امکان اجرای احکام انضباطی آنها و عدم تحویل مدرک تحصیلی به فرد فارغ‌التحصیل (به بهانه حکم انضباطی‌ ای که قبلاً درباره‌ اش صادر شده) پیش‌ بینی شده است. از طرف دیگر به رغم اینکه در آیین‌ نامه بر قابل اعتراض بودن آرای صادره و حق تجدیدنظر خواهی دانشجویان تأکید شده، در این شیوه‌ نامه جدید حق تجدیدنظرخواهی و اعتراض دانشجویان نسبت به احکام صادره به شدت محدود شده است، حتی محدودتر از شیوه‌ نامه اجرایی انضباطی سال ۱۳۸۸.»
 
تعیین پوشش دنشجو از شال تا جوراب اگر تجسس در حریم دانشجو نیست، پس چیست؟:
 
این وکیل دادگستری به وجود یک تخلف در این شیوه‌ نامه هم اشاره کرد: «یکی از تخلفات جدیدی که در این شیوه‌ نامه اضافه شده «عدم رعایت ضوابط پوشش ابلاغی از سوی وزارتین» است. حالا آیین‌ نامه ضوابط پوشش وزارت بهداشت را ببینید. درباره تمامی اجزای پوشش از لباس و مانتو و مقنعه و جوراب گرفته تا مچ‌ بند و شال‌ گردن و عطر و کفش و... تعیین تکلیف کرده است. حتی داشتن مانتوی بلند و گشاد را هم تخلف دانسته یا الزام کرده که کفش باید تمیز و جلو بسته و شلوار باید بلند باشد. حتی با تمامی این الزامات و محدودیت‌ ها درباره لزوم بلندی شلوار و پوشیدن کفش جلو بسته، نپوشیدن جوراب ضخیم و ساده نیز مصداق تخلف انضباطی دانسته شده است. خوب، این اگر مصداق تجسس در حریم خصوصی دانشجویان نیست، پس چیست؟»
 
عضو کمیسیون آموزش از وزرا طرح سؤال می‌ کند:
 
محمود صادقی، نماینده مردم تهران در مجلس نسبت به این شیوه‌نامه اعتراض کرد و در این باره به اعتمادآنلاین گفت: «این شیوه‌ نامه در مجموع قابل انتقاد است. حقوق دادرسی دانشجو را به طور کامل رعایت نمی‌ کند و قیودی که در آن وجود دارد، به علاوه اصلاح‌ هایی که در قانون وجود دارد، باعث می‌ شود دانشجویی که از نظر انضباطی مورد پرسش قرار می‌ گیرد، نتواند از حقوق دادرسی به طور کامل بهره‌ مند شود.»
 
او با اشاره به طرح سؤال در مجلس ادامه داد: «بنا دارم بعد از تعطیلات از وزیر علوم و وزیر بهداشت در مجلس طرح سؤال کنم. از آنجا که این شیوه‌ نامه به امضای هر ۲ وزیر می‌ رسد، نیاز است هر ۲ وزیر درباره آن پاسخ دهند.»
 
این شیوه‌ نامه اجحاف در حق دانشجوست:
 
صادقی این شیوه‌ نامه را نوعی قانون‌ گذاری جدید و همچنین اجحاف در حق دانشجو دانست: «شیوه‌ نامه‌ ای که دانشجو را در مظان اتهام قرار دهد و حقوق دادرسی‌ اش را رعایت نکند، عملاً موجب اجحاف در حق دانشجو می‌ شود. به نظر می‌ رسد برخی از مفاد این شیوه‌ نامه نوعی قانون‌ گذاری جدید است و در حیطه اختیارات وزیر و قوه مجریه قرار ندارد و نیازمند قانون‌ گذاری است. دفعه پیش هم درباره این شیوه‌ن امه پرسیدیم و توجیه کردند و گفتند هنوز امضا نشده است. اما حالا به امضا رسیده و ابلاغ شده و وقت آن است که توضیحاتی هم درباره آن داده شود.»
 
قرار است در هفته پیش رو این شیوه‌ نامه در مجلس هم مورد بررسی قرار گیرد و بر اساس آنچه صادقی به اعتماد آنلاین خبر داد، وزرای علوم و بهداشت باید نسبت به امضایی که کرده‌ اند، پاسخگو باشند، آنهم در شرایطی که فعالان دانشجویی از دولت روحانی انتظار نداشتند وزارتخانه‌ هایش با چنین شیوه‌ نامه‌ ای موافقت کند. این موضوعی بود که در هفته گذشته و در شبکه‌ های اجتماعی هم درباره‌ اش گفته شد و فعالان دانشجویی مرتباً دولت را مخاطب گلایه‌ های خود قرار می‌ دادند.
 
باید دید که آیا این اعتراضات راهی برای تغییر و اصلاح شیوه‌ نامه را مهیا می‌کند یا خیر.